Adana’da femur başı avasküler nekrozunda BioPlasty tedavisi, kalça eklemindeki hasarlı kemik bölgesinin tedavi edilmesini ve uygun hastalarda kişinin kendi kalça ekleminin mümkün olduğunca korunmasını amaçlayan biyolojik destekli cerrahi bir yöntemdir.
Femur başı avasküler nekrozu, kalça eklemini oluşturan femur başının kanlanmasının bozulması sonucunda kemik dokusunda hasar gelişmesiyle ortaya çıkan önemli bir ortopedik hastalıktır. Hastalık ilerledikçe femur başında yapısal zayıflama ve çökme meydana gelebilir.
BioPlasty gibi eklem koruyucu yöntemlerde temel amaç, özellikle hastalığın uygun ve erken evrelerinde hasarlı bölgeye müdahale ederek kemik dokusunun biyolojik iyileşme sürecini desteklemek ve kalça eklemini mümkün olduğunca korumaktır.
Femur Başı Avasküler Nekrozu Nedir?
Femur başı avasküler nekrozu, diğer adıyla femur başı osteonekrozu, kalça eklemindeki femur başına ulaşan kan akımının azalması veya kesilmesi sonucunda kemik hücrelerinin zarar görmesiyle oluşur.
Kanlanma bozukluğu devam ettiğinde kemik dokusunun dayanıklılığı azalabilir. İleri aşamalarda femur başında çökme gelişebilir ve kalça eklem yüzeyinde bozulma meydana gelebilir.
Bu nedenle femur başı avasküler nekrozunda erken tanı, uygulanabilecek eklem koruyucu tedavi seçenekleri açısından önem taşır.
Femur Başı Avasküler Nekrozu Belirtileri Nelerdir?
Avasküler nekroz başlangıç döneminde herhangi bir belirti vermeyebilir. Hastalık ilerledikçe en sık görülen şikâyet kalça ve kasık bölgesindeki ağrıdır.
Ağrı zaman içerisinde günlük yaşamı etkilemeye başlayabilir.
Sık görülebilen belirtiler arasında:
- Kasık bölgesinde ağrı
- Kalça ağrısı
- Yürürken veya yük verirken artan ağrı
- Uyluk veya kalça çevresine yayılan ağrı
- Kalça hareketlerinde kısıtlanma
- Topallama
- İleri dönemlerde istirahatte veya gece ortaya çıkan ağrı
yer alabilir.
Kalça veya kasık bölgesinde uzun süredir devam eden ağrıların ortopedi uzmanı tarafından değerlendirilmesi önemlidir.
BioPlasty Nedir?
BioPlasty, femur başındaki hasarlı kemik bölgesinin cerrahi olarak değerlendirilmesi ve biyolojik iyileşmeyi destekleyen materyallerle desteklenmesini amaçlayan eklem koruyucu bir cerrahi yaklaşımdır.
Uygun hastalarda işlem sırasında hasarlı kemik alanına ulaşılır ve gerekli cerrahi hazırlık gerçekleştirilir. Ardından hastanın kendi kemik iliğinden elde edilen hücresel açıdan zengin kemik iliği aspirat konsantresi (BMAC) ve kullanılacak cerrahi tekniğe göre biyolojik veya kemik destekleyici materyaller uygulanabilir.
Buradaki temel amaç, hasarlı bölgenin biyolojik iyileşme kapasitesini desteklemektir.
BioPlasty, kalça protezi ameliyatıyla aynı işlem değildir. Özellikle femur başının eklem yüzeyinin korunabildiği uygun hastalarda eklem koruyucu cerrahi seçeneklerden biri olarak değerlendirilebilir.
Femur Başı Avasküler Nekrozunda BioPlasty Nasıl Yapılır?
BioPlasty işleminin uygulanma biçimi hastalığın yerine, büyüklüğüne ve evresine göre değişebilir.
Genel olarak işlem birkaç temel aşamadan oluşur.
1. Hasarlı Bölgenin Belirlenmesi
Ameliyat öncesinde MR ve gerekli radyolojik görüntülemeler kullanılarak femur başındaki nekrotik alanın yeri ve büyüklüğü değerlendirilir.
2. Hasarlı Kemik Bölgesine Ulaşılması
Cerrahi sırasında femur başındaki hasarlı bölgeye kontrollü şekilde ulaşılır.
Bu aşamada core dekompresyon olarak adlandırılan ve kemik içerisinde kontrollü bir kanal oluşturulmasını içeren cerrahi yöntem kullanılabilir.
3. Kemik İliği Konsantresinin Hazırlanması
Hastanın kendi kemik iliğinden alınan materyal özel işlemlerden geçirilerek konsantre hale getirilebilir.
Elde edilen kemik iliği aspirat konsantresi; iyileşme sürecinde rol oynayabilecek çeşitli hücresel ve biyolojik bileşenler içerir.
4. Biyolojik Destek Uygulanması
Hazırlanan bölge, kemik iliği konsantresi ve hastaya uygulanacak cerrahi yönteme göre uygun biyolojik veya kemik destekleyici materyallerle desteklenebilir.
Amaç, femur başının yapısal bütünlüğünü ve biyolojik iyileşme sürecini desteklemektir.
BioPlasty Kimlere Uygulanabilir?
Femur başı avasküler nekrozu bulunan her hastaya BioPlasty uygulanmaz.
Tedavi kararında en önemli faktörlerden biri hastalığın evresidir.
Özellikle femur başında belirgin ileri çökme meydana gelmeden önce tanı alan hastalarda eklem koruyucu yöntemler daha fazla gündeme gelebilir.
Tedavi planlamasında:
- Hastanın yaşı
- Avasküler nekrozun evresi
- Nekrotik alanın büyüklüğü
- Femur başında çökme bulunup bulunmadığı
- Kalça eklem yüzeyinin durumu
- Hastanın ağrı düzeyi
- Günlük aktivite seviyesi
- Hastalığa yol açabilecek altta yatan faktörler
birlikte değerlendirilir.
Bu nedenle BioPlasty uygunluğu yalnızca MR görüntüsüne bakılarak değil, ayrıntılı ortopedik muayene ve radyolojik değerlendirme sonucunda belirlenmelidir.
Femur Başında Çökme Olmadan Tedavi Neden Önemlidir?
Avasküler nekroz ilerlediğinde femur başının taşıyıcı yapısında zayıflama meydana gelebilir.
Bu süreç devam ettiğinde femur başında subkondral kırık ve çökme gelişebilir. Eklem yüzeyi bozulmaya başladıktan sonra kalçanın mekanik yapısı da etkilenir.
Bu nedenle hastalığın çökme meydana gelmeden önce tanınması, eklem koruyucu tedavilerin değerlendirilebilmesi açısından önemlidir.
Erken evre femur başı osteonekrozunda core dekompresyonun kemik iliği konsantresi gibi biyolojik yöntemlerle desteklenmesi üzerine yapılan çalışmalar bulunmaktadır.
BioPlasty Kalça Protezini Önler mi?
BioPlasty için “kalça protezini kesin olarak önler” demek doğru değildir.
Tedavinin temel amacı uygun hastalarda mevcut kalça eklemini korumaya çalışmak ve hastalığın ilerlemesini kontrol altına almaya yönelik bir tedavi seçeneği sunmaktır.
Özellikle erken evrede gerçekleştirilen eklem koruyucu işlemler bazı hastalarda femur başının korunmasına ve total kalça protezi gereksiniminin daha ileri bir döneme ertelenmesine katkı sağlayabilir.
Ancak sonuçlar hastalığın evresine, nekroz alanının büyüklüğüne ve hastaya ait birçok farklı faktöre bağlıdır.
Femur başında ileri düzeyde çökme ve eklem kireçlenmesi gelişmiş hastalarda ise total kalça protezi daha uygun bir tedavi seçeneği haline gelebilir.
BioPlasty ile PRP Aynı Tedavi midir?
Hayır.
PRP ve BioPlasty biyolojik tedavi kavramları içerisinde birlikte anılabilse de aynı işlem değildir.
PRP, hastanın kendi kanından hazırlanan trombositten zengin plazmanın belirlenen bölgeye uygulanmasına dayanır.
BioPlasty ise femur başındaki kemik hasarına yönelik gerçekleştirilen cerrahi ve biyolojik destekli bir eklem koruyucu tedavi yaklaşımıdır.
BioPlasty sırasında hastanın kendi kemik iliğinden elde edilen kemik iliği konsantresi gibi biyolojik materyaller kullanılabilir.
Bu nedenle işlemin yalnızca “kalçaya kök hücre yapılması” şeklinde tanımlanması da yeterli değildir.
BioPlasty Sonrası İyileşme Süreci Nasıldır?
BioPlasty sonrası iyileşme süreci uygulanan cerrahi tekniğe ve hastalığın özelliklerine göre kişiden kişiye değişebilir.
Femur başına uygulanan işlem nedeniyle ameliyat sonrasında belirli bir süre kalçaya verilen yükün sınırlandırılması gerekebilir.
Hastanın:
- Ne zaman ayağa kalkabileceği
- Ne kadar yük verebileceği
- Koltuk değneğini ne kadar süre kullanacağı
- Fizik tedavi programının ne zaman başlayacağı
- Günlük yaşama ve spora ne zaman dönebileceği
cerrah tarafından kişiye özel olarak belirlenir.
Tedavi sonrası kontrollere düzenli devam edilmesi ve önerilen yük verme protokolüne uyulması iyileşme sürecinin önemli bir parçasıdır.
Avasküler Nekroz Tanısı Nasıl Konulur?
Avasküler nekroz tanısında hastanın şikâyetleri ve fizik muayenenin yanı sıra radyolojik görüntüleme yöntemlerinden yararlanılır.
Röntgen
İleri evrelerde femur başındaki yapısal değişiklikleri gösterebilir. Ancak hastalığın erken dönemlerinde röntgen normal görülebilir.
MR
Manyetik rezonans görüntüleme (MR) femur başı avasküler nekrozunun erken dönemde belirlenmesinde önemli görüntüleme yöntemlerinden biridir.
MR ile nekrotik bölgenin yeri, büyüklüğü ve çevre kemik dokudaki değişiklikler ayrıntılı olarak değerlendirilebilir.
Gerekli durumlarda bilgisayarlı tomografi gibi ek görüntüleme yöntemlerinden de yararlanılabilir.
Avasküler Nekroz Neden Oluşur?
Femur başı avasküler nekrozu farklı nedenlerle ortaya çıkabilir.
Risk faktörleri arasında uzun süreli veya yüksek doz kortikosteroid kullanımı, yoğun alkol kullanımı, kalça bölgesine yönelik travmalar ve bazı sistemik hastalıklar bulunabilir.
Bazı hastalarda ise belirgin bir neden tespit edilemeyebilir.
Bu nedenle yalnızca kalçadaki hasarın değil, hastalığın ortaya çıkmasına katkıda bulunabilecek nedenlerin de değerlendirilmesi önemlidir.
Avasküler Nekroz Tedavi Edilmezse Ne Olur?
Hastalığın seyri kişiden kişiye değişmekle birlikte avasküler nekroz ilerleyici olabilir.
Femur başındaki kemik dokusu zayıfladıkça eklem yüzeyinin altında kırık ve ardından çökme meydana gelebilir.
İleri dönemde:
- Kalıcı kalça ağrısı
- Hareket kısıtlılığı
- Topallama
- Femur başında şekil bozukluğu
- Kalça ekleminde kireçlenme
gelişebilir.
Hastalığın ileri evreye ulaşması durumunda total kalça protezi gündeme gelebilir.
Bu nedenle özellikle genç veya aktif hastalarda erken tanı ve uygun hastalarda eklem koruyucu tedavi seçeneklerinin değerlendirilmesi önem taşır.
Adana’da Femur Başı Avasküler Nekrozu ve BioPlasty Tedavisi
Adana’da femur başı avasküler nekrozu nedeniyle kalça veya kasık ağrısı yaşayan hastalarda tedavi planı, hastalığın evresine göre kişiye özel olarak oluşturulmalıdır.
Op. Dr. Muhsin Dursun, femur başı avasküler nekrozu ve kalça eklemi hastalıklarının değerlendirilmesinde hastanın klinik bulgularını ve radyolojik görüntülerini birlikte değerlendirerek uygun tedavi seçeneklerini belirlemektedir.
Femur başında ileri çökme oluşmadan tanı konulan uygun hastalarda BioPlasty, core dekompresyon ve biyolojik destekli eklem koruyucu cerrahi yöntemler değerlendirilebilir.
İleri evre hastalarda ise kalça ekleminin durumu göz önünde bulundurularak farklı cerrahi seçenekler ve gerektiğinde total kalça protezi planlaması yapılabilir.
Sık Sorulan Sorular
BioPlasty kök hücre tedavisi midir?
BioPlasty yalnızca bir kök hücre enjeksiyonu değildir. Cerrahi olarak hasarlı kemik alanına müdahale edilmesini ve bu bölgenin kemik iliği konsantresi gibi biyolojik materyallerle desteklenmesini içeren bir tedavi yaklaşımıdır.
BioPlasty ameliyatsız bir işlem midir?
Hayır. Femur başı avasküler nekrozunda uygulanan BioPlasty cerrahi bir işlemdir.
BioPlasty her avasküler nekroz hastasına yapılabilir mi?
Hayır. Hastalığın evresi, nekroz alanının büyüklüğü ve femur başında çökme olup olmadığı değerlendirilerek hasta uygunluğu belirlenir.
Avasküler nekroz erken dönemde nasıl anlaşılır?
Erken dönemde röntgende belirgin değişiklik görülmeyebilir. Klinik şüphe bulunan hastalarda MR görüntüleme erken tanıda önemli rol oynar.
Femur başı avasküler nekrozu kalça protezi gerektirir mi?
Her hasta kalça protezi gerektirmez. Erken evrede tanı alan uygun hastalarda eklem koruyucu tedaviler değerlendirilebilir. İleri çökme ve eklem dejenerasyonu gelişmiş hastalarda ise total kalça protezi gerekebilir.
BioPlasty kalça protezini geciktirebilir mi?
Uygun ve özellikle erken evredeki hastalarda eklem koruyucu cerrahinin amaçlarından biri hastanın kendi kalça eklemini mümkün olduğunca korumaktır. Ancak hiçbir hastada kalça protezinin gerekmeyeceği garanti edilemez.
Ne Zaman Ortopedi Uzmanına Başvurulmalıdır?
Özellikle açıklanamayan, uzun süredir devam eden veya giderek artan kasık ve kalça ağrısı bulunan kişilerin ortopedi uzmanına başvurması önerilir.
Avasküler nekrozda erken tanı, hastanın kendi kalça eklemini korumaya yönelik tedavi seçeneklerinin değerlendirilebilmesi açısından önemlidir.
Adana’da femur başı avasküler nekrozu ve BioPlasty tedavisi hakkında ayrıntılı değerlendirme için Op. Dr. Muhsin Dursun ile iletişime geçebilirsiniz.
